Realisatie van wind- en zonne-energieprojecten stagneert

06-07-2026 BALK – Uit het ‘Nationaal Programma Regionale Energie Strategie’ blijkt dat het realiseren van wind- en zonne-energieprojecten stagneert, terwijl richting 2040 nog veel meer opwek nodig is. Vanuit het ‘Nationaal Programma Regionale Energie Strategie’ wordt twee keer per jaar een overzicht gegeven waar de 30 regio’s staan op weg naar 2030. De laatste stand van zaken is gepubliceerd op 1 juli en is gebaseerd op informatie van en gesprekken met de regio’s.

Het ‘Nationaal Programma Regionale Energie Strategie’ heeft zes opdrachtgevers: de Vereniging van Nederlandse Gemeenten, het Interprovinciaal Overleg en de Unie van Waterschappen namens de decentrale overheden en de ministeries van Economische Zaken en van Binnenlandse Zaken en van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening namens het Rijk. Brancheorganisatie Netbeheer Nederland heeft een vaste plek aan tafel bij overleggen vanwege hun belangrijke rol in de uitvoering van de energietransitie.

Ondanks de inzet van veel regio’s, stagneert de realisatie van wind- en zonprojecten. De oorzaken zijn  netcongestie, uitblijven van milieunormen voor windenergie, een beperkt draagvlak, onrendabele businesscases, soms strenge invoering van de voorkeursvolgorde zon en prioriteit aan ruimte voor woningbouw en Defensie. Ondertussen groeit de urgentie. In 2040 is ongeveer twee keer zoveel capaciteit voor windenergie op land nodig als nu, en drie keer zoveel vermogen voor zonne-energie.

Ook het vervangen van bestaande windturbines staat onder druk: het risico bestaat dat oude windturbines worden afgebroken zonder dat daar nieuwe voor in de plaats komen. Er ontstaan wel nieuwe plannen voor windenergie op de langere termijn. Enkele provincies bevorderen windenergie vanwege de cruciale rol ervan in de energiemix, de stabiliteit van het elektriciteitsnetwerk en de stabiliteit van het energieaanbod.

Nieuwe windlocaties worden vaker gezocht in gebieden met een hoge energievraag zoals bedrijventerreinen, in plaats van in zoekgebieden in het buitengebied. Het kwaliteitsbudget voor het versterken van ecologie en biodiversiteit rond duurzame energieprojecten wordt gewaardeerd. In sommige regio’s is dit al goed op stoom. In andere regio’s komen nog weinig aanvragen binnen en is nog werk te verzetten op de bekendheid ervan.