15-11-2026 BALK – GGD GHOR Nederland hebben via een position paper gereageerd op het voornemen van het kabinet om een afstandsnorm van 500 meter in te voeren tussen geitenhouderijen en woonkernen en andere gevoelige functies. De organisatie adviseert om en afstandsnorm van 1000 meter te hanteren. Minister Hermans van Volksgezondheid, Welzijn en Sport en de staatssecretarissen Erkens van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur en Bertram van Infrastructuur en Waterstaat nemen dat advies niet over, zo laten ze aan de Tweede Kamer weten.
GGD GHOR Nederland doen in hun position paper worden vier adviezen:
- Een afstandsnorm van 1.000 meter hanteren, conform het advies van de Gezondheidsraad;
- Gevoelige functies duidelijk definiëren en ook individuele woningen te beschermen;
- In de aanpak van bestaande situaties prioriteit geven aan gebieden met gevoelige functies binnen 500 meter van een geitenhouderij of waar meerdere bedrijven dicht op gevoelige functies zitten;
- Medeoverheden erop te wijzen tijdig de GGD om advies te vragen bij ruimtelijke besluiten met mogelijke impact op de volksgezondheid.
Hermans, Erkens en Bertram wijzen er op dat in het advies van de Gezondheidsraad geschat dat het risico op longontsteking met 73% toeneemt bij omwonenden binnen 500 meter van een geitenhouderij, maar dat dit voor de afstand van 500 tot 1.000 meter beduidend onzekerder is. Uit de uitgevoerde impactanalyse blijkt daarnaast dat een afstandsnorm van 1.000 meter zodanig grote impact zou hebben op de woningbouw en de geitensector dat veel gebieden hiermee ruimtelijk op slot worden gezet. Daarom acht het kabinet een afstandsnorm van 500 meter het meest proportioneel.
De bewindslieden zijn het niet eens met de stelling van GGD GHOR Nederland dat het voorgestelde beleid tot meer gezondheidsschade zou leiden. De huidige provinciale moratoria in negen provincies voorkomen weliswaar nieuwe geitenhouderijen of uitbreidingen, maar bieden geen oplossing voor bestaande situaties en voorkomen niet dat nieuwe woningen in de nabijheid van bestaande geitenhouderijen worden gebouwd. Met de voorgestelde afstandsnorm wordt dit laatste wel voorkomen.
Bij de verdere uitwerking van de afstandsnorm zal zorgvuldig worden gekeken naar de definitie van gevoelige functies en de vraag hoe individuele woningen hierin worden meegenomen. In gebieden die buiten de afstandsnorm vallen, blijven de reguliere bevoegdheden op grond van de Omgevingswet van toepassing. Het bevoegd gezag kan daarbij, op basis van de beschikbare informatie en de lokale situatie, een eigen afweging maken.