21-10-2026 BALK – Net als bij pacht geldt bij agrarische erfpacht in beginsel dat een deel van de fosfaatrechten aan de erfverpachter kan toekomen. Onder bepaalde voorwaarden moeten de rechten worden overgedragen, waarbij de erfverpachter de helft van de marktwaarde aan de erfpachter betaalt. Dat heeft de Hoge Raad op vrijdag 16 december bepaald. In een situatie dat er in de erfpachtovereenkomst al rekening is gehouden met de economische gevolgen van eventuele invoering van productierechten, kan de verpachter echter niet automatisch aanspraak maken op de productierechten.
De Hoge Raad heeft in de uitspraak ook aangegeven wanneer de fosfaatrechten door de verpachter opeisbaar zijn. Dat is niet zonder meer het moment waarop een bepaalde pachttermijn eindigt. Zolang de pachtverhouding feitelijk wordt voortgezet, zijn de rechten nog niet opeisbaar. De achterliggende gedachte is dat de verpachter de fosfaatrechten zelf nodig heeft om de grond en gebouwen na het einde van de pacht weer goed te kunnen exploiteren. Die situatie doet zich pas voor bij het daadwerkelijke beëindigen van de bestaande pachtverhouding.
Meer details zijn te vinden in de uitspraak van de Hoge Raad.
