09-09-2026 BALK – LTO Nederland, VLB en NAJK hebben gezamenlijk gereageerd op de voorgestelde wijziging in de bedrijfsopvolgingsregeling en de doorschuifregeling. Deze wijziging is volgens de organisaties een stap in de goede richting, maar tegelijkertijd zien ze in de eis van noodzakelijke vruchtwisseling in de uitgaande pacht een overbodige eis die in de praktijk een belemmering zal gaan vormen. Ze vinden dat de noodzakelijkheidstoets moet worden losgelaten.
Met de voorgestelde wijziging wordt het belang van vruchtwisseling erkend. LTO, VLB en NAJK hebben meermaals benadrukt dat vruchtwisseling en de bijbehorende tijdelijke uitruil grote maatschappelijke en agrarische waarde heeft, zoals het behoud en de verbetering van bodemkwaliteit en reductie van gewasbeschermingsmiddelengebruik. Bovendien is het onwenselijk dat boeren en tuinders hierbij het risico op een fiscale rekening dragen.
Boeren en tuinders ruilen, in het kader van vruchtwisseling, regelmatig tijdelijk gronden met elkaar. In het geval van een akkerbouwer en een melkveehouder, kan voor de verpachting van de melkveehouder aan de akkerbouwer een teeltpachtovereenkomst worden gesloten, maar de andere kant op niet. Hierdoor loopt de akkerbouwer het risico dat de verpachte gronden buiten de bedrijfsopvolgingsregeling en de doorschuifregeling vallen.
In het wetsvoorstel is ervoor gekozen dat, wanneer een ondernemer land pacht via een teeltpachtovereenkomst, op dat moment een verpachting onder de bedrijfsopvolgingsregeling en de doorschuifregeling kan blijven vallen, in een verhouding 1:2. In het wetsvoorstel staat ook een noodzakelijkheidstoets voor de verpachting: er moet worden aangetoond dat de verpachting noodzakelijk is voor de instandhouding of verbetering van de grondkwaliteit van de verpachter.
Dat laatste zorgt in de praktijk voor een onwerkbare situatie, menen LTO, NAJK en VLB. Zo moet deze noodzakelijkheid onder andere aangetoond worden middels vakstudies. Vruchtwisseling is echter afhankelijk van onder andere de grond, de ligging, de omstandigheden, het risico dat een ondernemer wil lopen en eventuele private afspraken, stellen de drie organisaties. Ze dringen aan op het loslaten van de noodzakelijkheidstoets.
Meer details zijn te vinden in de zienswijze van LTO, NAJK en VLB.
